چند ماه پیش یکی از مشتری ها تماس گرفت و گفت لایسنس کسپرسکی مان رو به اتمام است، برایمان پیش فاکتور بفرستید. کار قرار بود دو دقیقه ای تمام شود. موقع بررسی اطلاعات لایسنس اما دیدیم نسخه ای که روی بیشتر کلاینت هایشان نصب است 11.8 است و کنسول مرکزی هم چند نسخه از نسخه های فعلی عقب تر. لایسنسش ان البته هنوز چند ماه اعتبار داشت. یعنی مشتری داشت برای تمدید هزینه میکرد در حالی که نیمی از مشکلش اصلاً لایسنس نبود؛ بدون ارتقای نسخه، پول تمدید فقط یک سال دیگر همان وضعیت را تمدید میکرد.
این سناریو آنقدر تکرار شده که تصمیم گرفتم یک بار درباره اش بنویسم.
لایسنس کسپرسکی و نسخه دو تا چیز کاملاً جدا هستند
وقتی کسی میگوید “لایسنس کسپرسکی ام منقضی شده”، معمولاً منظورش یکی از این دو است: یا مدت مجوز استفاده تمام شده، یا نسخه نرم افزاری که نصب کرده دیگر بین نسخه های تحت پشتیبانی سازنده نیست. ولی اگر لازم میدانید بهتر است از طریق تیکت پشتیبانی محصولات کسپرسکی با همکاران ما در ارتباط باشید.
فرقش را با مثال خودرو بگویم. بیمه تان معتبر است ولی سازنده دیگر برای مدل ماشین شما قطعه و بروزرسانی عرضه نمی کند. ماشین راه میرود، اما اگر حادثه ای پیش بیاید شما به تنهایی هستید. برای یک آنتی ویروس سازمانی یعنی دیگر اصلاحیه امنیتی نمی گیرد، در حالی که تازه ترین تهدیدها هر هفته عوض می شوند.
نکته اینجاست که در قرارداد و فاکتور فقط تاریخ لایسنس دیده می شود. شماره نسخه نرم افزار جایی در کاغذها نیست و برای همین در جلسه ها همه فقط از لایسنس حرف میزنند. بعد هم تعجب میکنند که چرا با لایسنس معتبر، بعضی قابلیت ها یا پشتیبانی شرکت گیر میکند.

قبل از تمدید لایسنس کسپرسکی، این چند مورد را چک کنید
الان که پای تمدید وسط است، بهترین فرصت برای یک بررسی روتین است. فهرست بلندبالایی نمی خواهم بدهم؛ همین چند مورد بیشتر سازمان ها را پوشش میدهد:
- شماره دقیق نسخه و Build روی کلاینت ها
- نسخه Kaspersky Security Center
- تاریخ انقضای لایسنس
- سیستم عامل سرورها و کلاینت ها و تعداد Endpointهای تحت پوشش
- اگر هم EDR یا MDR دارید، سازگاریاش با نسخه فعلی را جداگانه ببینید.
این اطلاعات از کنسول مدیریت قابل جمع آوری است و بیشتر از نیم ساعت وقت نمیگیرد. با همین نیم ساعت می شود فهمید که تمدید ساده در کار است یا باید قبل از آن یک پروژه ارتقا انجام شود.
چند تجربه از میدان ارتقا نسخه های کسپرسکی
چند بار پروژه ارتقای KES و KSC را از اول تا آخر همراهی کرده ایم. اینها نکاتی است که فقط بعد از چند بار سوختن یاد میگیری:
اول KSC را ارتقا بدهید بعد Endpointها. اگر ترتیب برعکس شود، پلاگین مدیریت با محصول جدید سازگار نمی شود و وسط کار سرگردان می مانید.
قبل از هر چیزی از Policy ها و ساختار گروه ها بکاپ بگیرید. برگرداندن تنظیمات از صفر خیلی طول میکشد و بکاپ که رایگان است.
ارتقا را اول روی دو سه سیستم کم اهمیت تست کنید، نه روی لپتاپ مدیرعامل. شوخی میکنم؟ نه خیلی هم.
یادتان باشد ارتقای KES معمولاً یک ریبوت می خواهد. سرورهایی که دو سال است ریبوت نشده اند را قبل از پروژه چک کنید که اصلاً بعد از راه اندازی مجدد بالا میآیند یا نه.
برای شعبی که اینترنت کند دارند، از قبل بروزرسانی محلی بچینید. وقتی هر کلاینت بخواهد چند صد مگابایت دانلود کند، پروژه ارتقا وسط ساعت اداری شبکه را زمین گیر می کند.
نسخه ها عوض شده اند؛ جدولهای قدیمی را باور نکنید
اگر در وب فارسی جستوجو کنید، بیشتر مقاله ها هنوز درباره KES 10 و KES 11 و جدول هایی از تاریخ های انقضای همان سال ها هستند. ولی مستندات خود کسپرسکی الان نسخه هایی مثل 12.12 و حتی سری 14 را فهرست میکند. یعنی در شماره گذاری هم پرش داشته اند.
عمداً اینجا جدول نسخه و تاریخ نمیگذارم، چون دو سال دیگر دقیقاً همین مقاله به جمع همان مقاله های قدیمی می پیوندد که امروز بهشان اعتماد نمی کنیم. وضعیت پشتیبانی هر نسخه را هر بار از بخش پشتیبانی سایت خود کسپرسکی یا از طریق گروه آتنا که بزرگترین نماینده رسمی کسپرسکی در ایران هست چک کنید؛ آنجا بروز است.
آخر حرف
سؤالی که همیشه میآید این است: “پس الان جدیدترین نسخه را نصب کنیم؟” جواب من نه است. نسخه هدف باید با سیستم عامل ها، سرورها و کنسول مدیریت شما جور دربیاید؛ گاهی همان یک نسخه قبل از آخرین، انتخاب درست تری برای زیرساخت فعلی است. مهم این است که آگاهانه نسخه ای را نگه دارید، نه اینکه فراموش کرده باشید ارتقایی در کار است.
و اینکه اگر لایسنس تان رو به پایان است، پیش از پرداخت پول تمدید یک نگاه به شماره نسخه ها بیندازید. شاید مثل آن مشتری اول مقاله، مشکل اصلیتان اصلاً لایسنس نباشد.
